Και αυτό γιατί μπορούν να συνδέσουν τη μεταφορά του LNG, τους αγωγούς αλλά και τις αγορές ενέργειας από την Ανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο έως τα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη, ενισχύοντας την ασφάλεια εφοδιασμού και τη διασύνδεση ολόκληρης της Ελλάδας αλλά και γειτονικών κρατών.
Ιδιαίτερα, μάλιστα, μετά τις γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή που επανακαθορίζουν τον ενεργειακό χάρτη και καθώς ο Κάθετος Διάδρομος συνεχίζει να αποτελεί ενεργειακό «στοίχημα» για την απεξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο, ενώ ταυτόχρονα ο ρόλος των λεγόμενων «πράσινων αερίων» αναβαθμίζεται, ειδικά σε μια εποχή που η ενεργειακή αυτονομία αποτελεί βασική προτεραιότητα.
Η Ευρώπη εισέρχεται σε μια νέα ενεργειακή φάση και ο ρόλος του Διαδρόμου μετασχηματίζεται: από υποδομή διακίνησης ορυκτού αερίου, σε υποδομή μεταφοράς και διαχείρισης καθαρών, ανανεώσιμων αερίων που εξασφαλίζουν αυτονομία και αυτάρκεια.
Μια σημαντική λεπτομέρεια είναι πως ο Ενεργειακός Διάδρομος στην Ελλάδα και κατ’ επέκταση ο Κάθετος Διάδρομος επιτρέπουν παράλληλα και τη μεταφορά βιομεθανίου πέραν του LNG. Γεγονός που πολλαπλασιάζει τη δυναμική του αλλά και τα οφέλη από την αξιοποίησή του, καθώς το βιομεθάνιο δεν αποτελεί απλώς ένα «πράσινο καύσιμο», αλλά τον κρίσιμο σύνδεσμο που επιτρέπει στον Κάθετο Διάδρομο να παραμείνει ενεργειακά και οικονομικά πιστός στους στόχους για την ενεργειακή μετάβαση ενώ παράλληλα ανταποκρίνεται στις ανάγκες της νέας ενεργειακής πραγματικότητας.
Ενεργειακή αυτονομία και ασφάλεια
Παράλληλα, η μεταφορά βιομεθανίου σημαίνει πως οι εν λόγω υποδομές αξιοποιούνται και για την αποστολή «πράσινων» αερίων που παράγονται εντός της Ε.Ε., γεγονός που προβλέπεται από το σχεδιασμό του Repower EU. Εξασφαλίζει έτσι την ενεργειακή αυτονομία της Ένωσης, όχι μόνο μέσω εισαγωγών από τρίτες χώρες και κυρίως τις ΗΠΑ αλλά από πηγές παραγωγής εντός της Ε.Ε.
Η δυνατότητα αυτή είναι κρίσιμη, σε μια περίοδο κατά την οποία η ενεργειακή ασφάλεια, η απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα, η ανάγκη ενεργειακής αυτονομίας. και η κλιματική ουδετερότητα βρίσκονται στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής πολιτικής ατζέντας, το βιομεθάνιο και το βιοαέριο αναδεικνύονται σε κρίσιμους πυλώνες της ενεργειακής μετάβασης, όπως αναφέρεται στη 15η ετήσια Στατιστική Έκθεση του European Biogas Association (EBA), που παρουσιάστηκε πρόσφατα στις Βρυξέλλες.
Ειδικά μάλιστα όταν δεν απαιτούνται νέες υποδομές και αγορές, καθώς το βιομεθάνιο εγχέεται απευθείας στο δίκτυο φυσικού αερίου και μετατρέπει απόβλητα και αγροτικά/κτηνοτροφικά υπολείμματα σε γεωπολιτικό πλεονέκτημα.
Σημειώνεται πως ο «Κάθετος Διάδρομος» (Vertical Corridor) αποτελείται από δίκτυο αγωγών φυσικού αερίου και υποδομών LNG που συνδέει το Αιγαίο με τη Βαλτική. Στόχος είναι η μεταφορά αερίων με αφετηρία την Ελλάδα και τερματικό σταθμό τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, επιτρέποντας την απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο.
Περιλαμβάνει τερματικούς σταθμούς LNG στη Ρεβυθούσα και την Αλεξανδρούπολη και διασυνδετήριους αγωγούς, ξεκινά από την Ελλάδα και μέσω Βουλγαρίας, Ρουμανίας, Ουγγαρίας, Μολδαβίας και Ουκρανίας φτάνει έως τη Βαλτική ενώ επιτρέπει την αμφίδρομη ροή (reverse flow) φυσικού αερίου, ενισχύοντας την ενεργειακή ασφάλεια της περιοχής.
Αναπτύσσονται μονάδες βιομεθανίου
Το ενδεχόμενο μεταφοράς βιοαερίου/βιομεθανίου μέσω του Καθέτου Διαδρόμου αποκτά πολιτικό περιεχόμενο: δεν αφορά μόνο το κλίμα, αλλά την αντικατάσταση ρωσικής ενέργειας με ευρωπαϊκή και κατ’ επέκταση την εξασφάλιση ενεργειακής αυτονομίας για την Ευρώπη. Και δεν είναι θεωρητικό, καθώς ήδη αναπτύσσονται σχετικές μονάδες στη χώρα μας, δημιουργώντας έτσι την απαραίτητη υποδομή για τον εγχώριο Ενεργειακό Διάδρομο.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το pipeline των έργων της ECO Hellas που περιλαμβάνεται μια σειρά από μονάδες κατά μήκος του Καθέτου Διαδρόμου, γεγονός που διευκολύνει ιδιαίτερα τη μεταφορά ελληνικού βιομεθανίου προς την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη .
Αυτό σημαίνει πως , χάρη στις νέες αυτές υποδομές, το βιομεθάνιο που θα παράγεται στην Ελλάδα μπορεί να μεταφερθεί και να αξιοποιηθεί (σε αέρια μορφή) στις αγορές της κεντρικής και νοτιοανατολικής Ευρώπης. Έτσι μπορούν να λειτουργούν ως αγωγός απεξάρτησης μεταφέροντας όχι μόνο LNG ή υποκατάστατα εισαγωγών, αλλά και ευρωπαϊκά παραγόμενα πράσινα αέρια, όπως το βιομεθάνιο, όχι μόνο από μονάδες βιομεθανίου στην Ελλάδα, αλλά και από όλες τις άλλες χώρες όπως Βουλγαρία ή τη Ρουμανία μειώνοντας την ανάγκη εισαγωγών, αυξάνοντας την αυτάρκεια του συστήματος και ενισχύοντας τη στρατηγική αξία του Διαδρόμου
Και, με δεδομένο ότι τα «πράσινα αέρια» αποτελούν την επιτομή της κυκλικής οικονομίας, συμβάλλουν σημαντικά στην επίτευξη των περιβαλλοντικών στόχων, τόσο στη χώρα παραγωγής τους όσο και εκεί όπου καταναλώνονται, εξασφαλίζοντας τη συμμόρφωση στις απαιτήσεις της πράσινης μετάβασης, πέραν της ενεργειακής ανεξαρτησίας.
Παράλληλα, σε οικονομικό επίπεδο, με δεδομένο ότι το βιομεθάνιο θα διατίθεται σε τρίτες χώρες, η τιμολόγησή του δεν θα εξαρτάται από το ελληνικό καθεστώς (ταρίφες, αλγόριθμος ενίσχυσης κλπ) ούτε θα σχετίζεται με τα ζητήματα του ελληνικού ηλεκτρικού δικτύου (διασυνδέσεις, πιθανή διακοψιμότητα κλπ).
