Η χρηματοδότηση που έχει εξασφαλιστεί από το RRF ανέρχεται σε 111,7 εκατ. ευρώ – ένα ποσό που επέτρεψε την απευθείας υλοποίηση της δεύτερης φάσης του έργου. Ως αποτέλεσμα, η μονάδα ηλεκτρόλυσης θα έχει εξαρχής δυναμικότητα 50 MW, ικανή για να παράγει 7.500 τόνους υδρογόνου ετησίως.
Πριν από τη χρηματοδότηση του RRF, η επένδυση είχε εξασφαλίσει ευρωπαϊκούς πόρους ύψους 18 εκατ. ευρώ μέσω του πρότζεκτ Ephyra (Horizon Europe – Clean Hydrogen Europe), χάρις στη χρήση μεγάλης κλίμακας τεχνολογίας ηλεκτρόλυσης του πρότζεκτ, η οποία ενσωματώνεται στις βιομηχανικές λειτουργίες του διυλιστηρίου.
Η «κοιλάδα υδρογόνου» παίρνει σάρκα και οστά
Ο πυρήνας της στρατηγικής αξιοποίησης του παραγόμενου υδρογόνου οργανώνεται γύρω από το πρότζεκτ «Trieres» και την ανάπτυξη της τοπικής «κοιλάδας υδρογόνου» με έδρα το διυλιστήριο. Οι «κοιλάδες υδρογόνου» αναφέρονται σε οργανωμένα οικοσύστηματα παραγωγής, μεταφοράς και τελικής χρήσης ανανεώσιμου αέριο σε τοπικό επίπεδο, που περιλαμβάνουν ποικιλία πιλοτικών χρήσεων του «καυσίμου».
Στη συγκεκριμένη «κοιλάδα» συμμετέχει ο ΟΣΥ, προχωρώντας στην προμήθεια τριών δωδεκάμετρων λεωφορείων υδρογόνου με κυψέλες καυσίμου (FCEV), με χρηματοδότηση μέσω του «Trieres» και εθνικούς πόρους, κατόπιν απόφασης του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών. Τα οχήματα αυτά, μαζί με δύο ακόμα υδρογονοκίνητα οχήματα της «Ολυμπία Οδού» και του Δήμου Λουτρακίου, θα συγκροτήσουν την πρώτη «κρίσιμη μάζα» πιλοτικής χρήσης του αερίου στις μεταφορές.
Ο ανεφοδιασμός θα γίνεται από το πρατήριο υδρογόνου που έχει ήδη κατασκευάσει η Avin στους Αγίους Θεοδώρους και το οποίο εγκαινιάστηκε τον περασμένο Ιούνιο. Επομένως, υπάρχουν όλοι οι κρίκοι για να δημιουργηθεί μία συνολική αλυσίδα αξίας γύρω από το «καύσιμο».
«Ψαλίδι» στο ανθρακικό αποτύπωμα του διυλιστηρίου
Εκτός από τις μεταφορές, το πράσινο υδρογόνο θα αξιοποιηθεί απευθείας στο ίδιο το διυλιστήριο, αντικαθιστώντας σημαντικό μέρος του «γκρι» υδρογόνου που χρησιμοποιείται στις διεργασίες διύλισης (και το οποίο προέρχεται από ορυκτό φυσικό αέριο). Η αντικατάσταση αυτή «μεταφράζεται» σε ετήσια μείωση εκπομπών κατά 9.000 τόνους CO2.
Παράλληλα, ο Οργανισμός Λιμένος Πειραιώς σχεδιάζει να αξιοποιήσει πιλοτικά το υδρογόνο για cold ironing – δηλαδή την ηλεκτροδότηση πλοίων κατά τον ελλιμενισμό τους μέσω κυψελών καυσίμου, ώστε να μην απαιτείται η λειτουργία των βοηθητικών μηχανών.
Εάν τα παραπάνω αποτελούν την πρώτη φάση αξιοποίησης, η επόμενη είναι ακόμα πιο φιλόδοξη. Ο ΟΣΥ σχεδιάζει την απόκτηση 50 υδρογονοκίνητων λεωφορείων για τις αστικές συγκοινωνίες, με 80 εκατ. ευρώ ήδη δεσμευμένα από το Modernization Fund. Η επέκταση αυτή θα δημιουργήσει ουσιαστική κλίμακα ζήτησης, δικαιολογώντας και τη δημιουργία δεύτερου πρατηρίου υδρογόνου στο αμαξοστάσιο των Άνω Λιοσίων.
Στον ορίζοντα τα συνθετικά καύσιμα
Ωστόσο, ο μακροπρόθεσμος στρατηγικός στόχος της Motor Oil εκτείνεται ακόμα παραπέρα: στη χρήση του ανανεώσιμου υδρογόνου για την παραγωγή συνθετικής μεθανόλης (e-methanol), ενός καυσίμου χαμηλού ανθρακικού αποτυπώματος που έχει σημαντικές προοπτικές χρήσης στη ναυτιλία. Βασική προϋπόθεση, για αυτό το μεταγενέστερο στάδιο στα πλάνα του Ομίλου, είναι η υλοποίηση του πρότζεκτ IRIS, το οποίο αφορά τη δέσμευση CO2 από τη μονάδα παραγωγής υδρογόνου για τη διύλιση.
Αξίζει να σημειωθεί πως για το IRIS η Motor Oil έχει εξασφαλίσει χρηματοδότηση 127 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Καινοτομίας. Στο πλαίσιο του πρότζεκτ, θα αναπτυχθεί μονάδα παραγωγής συνθετικής μεθανόλης, με χρήση ανανεώσιμου υδρογόνου και μέρος του δεσμευόμενου διοξειδίου του άνθρακα. Πρόκειται για μια από τις πρώτες μονάδες παραγωγής συνθετικής μεθανόλης στην Ευρώπη, που θα προσδώσει νέες δυνατότητες στον τομέα των «καθαρών» καυσίμων.
Η Hellenic Hydrogen
Δεύτερος πυλώνας για τη δραστηριοποίηση της Motor Oil στο πράσινο υδρογόνο αποτελεί η Hellenic Hydrogen, η κοινοπραξία που έχει συστήσει με τη ΔΕΗ. Το business plan της κοινοπραξίας προβλέπει την ανάπτυξη στο Αμύνταιο εγκατάστασης 50-100 MW (με ικανότητα ανάπτυξης 200 MW) για την παραγωγή ανανεώσιμου αερίου.
Η Hellenic Hydrogen πρόσφατα εξασφάλισε χρηματοδότηση 22 εκατ. ευρώ από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Υδρογόνου, για την παραγωγή 38.654 κιλοτόνων υδρογόνου για διάστημα 10 ετών. Πρώτος καταναλωτής της παραγωγής της κοινοπραξίας θα είναι η μονάδα ΣΗΘΥΑ που κατασκευάζει η ΔΕΗ, για τη λειτουργία του δικτύου τηλεθέρμανσης στη Δυτική Μακεδονία.
