Όπως ανέφερε σχετικά, το βασικό μήνυμα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και γενικότερα από τις κυβερνήσεις που έχουν επενδύσει πολύ στον τομέα του υδρογόνου είναι ότι η σημασία του δεν έχει πάψει να είναι πολύ σημαντική στο πλαίσιο της μετάβασης. Και δίνει ταυτόχρονα και μια βιομηχανική στρατηγική στην Ευρώπη. Παρόλα αυτά, η αγορά μικραίνει.
Όλα ξεκίνησαν από το Green Deal, που έβαλε πολύ φιλόδοξους στόχους για το υδρογόνο, με την εξής λογική: Η επίτευξη της πράσινης μετάβασης γίνεται με μια στρατηγική που πρώτα παράγει τον ηλεκτρισμό χωρίς ορυκτά καύσιμα. Στη συνέχεια αυτός ο ηλεκτρισμός χρησιμοποιείται για εξηλεκτρισμό πολλών κλάδων, παρά ταύτα παραμένει ένα τμήμα του ενεργειακού συστήματος, όπου δεν μπορεί με ηλεκτρόνιο να γίνει η μετάβαση, αλλά μόνο με το υδρογόνο.
Οι επενδύσεις σήμερα αντιμετωπίζουν μεγάλο κόστος καυσίμου, ενώ όλο το υπόλοιπο τμήμα, η απανθρακοποίηση του ηλεκτρισμού και ο εξηλεκτρισμός είναι φθηνότερα. Άρα λοιπόν, υπάρχει ένα οικονομικό πρόβλημα εδώ, τόνισε ο κ. Κάπρος.
Έπειτα ήρθε το RepowerEU και έγινε ο πόλεμος της Ουκρανίας. Διακόπτεται η ροή φυσικού αερίου. Δημιουργείται επομένως ένα καινούργιο πολιτικό πρόβλημα, που είναι η απαλλαγή από το φυσικό αέριο. Οπότε παραμένει ο φιλόδοξος στόχος για το υδρογόνο. Όμως, τόσο οι πολιτικές που σχεδιάστηκαν εντός της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, όσο και οι επενδυτικές στηρίξεις στις μεγάλες χώρες, ήταν και είναι σήμερα πολύ μικρότερες από ό,τι οι στόχοι.
Επομένως κάθε μέρα που περνάει οι στόχοι μειώνονται, μακραίνει στον χρόνο η πορεία του υδρογόνου.
Η βασική αιτία αυτής της σμίκρυνσης είναι το αβέβαιο μακροοικονομικό περιβάλλον, το οποίο έχει μειώσει και τις επενδυτικές δυνατότητες. Το. βασικό mismatch είναι ότι το υδρογόνο είναι σήμερα υψηλού κόστους, συγκριτικά με τα άλλα καύσιμα.
Έπειτα, υπάρχουν δυσκολίες στην περαιτέρω ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας από πλευράς πρακτικής. Δηλαδή, η σύνδεση με το δίκτυο, η αποθήκευση, οι άδειες, οι πρακτικές logistics, όλα αυτά είναι επίσης παράγοντες που δυσκολεύουν την επέκταση του υδρογόνου.
Ενδιαφέρον έχει η πρόσφατη τρίτη δημοπρασία του Hydrogen Bank, η οποία συμπεριέλαβε 9 projects σε 7 χώρες, εκ των οποίων και η Ελλάδα. Μιλάμε για περίπου 1 δισεκατομμύριο σε κρατική υποστήριξη για 1,1 γιγαβάτ.
Επομένως είναι νούμερα μικρά συγκριτικά με τον στόχο των 10 μεγατόνων υδρογόνου τον χρόνο, που έχει θέσει το RepowerEU για το 2030. Και αν δούμε τις τιμές, υπάρχει μια μεγάλη γκάμα, έτσι όπως έγιναν οι προσφορές. Υπάρχουν εφαρμογές όπως στη Νορβηγία με πολύ χαμηλή τιμή στα 0,2 ευρώ το κιλό υδρογόνου, υπάρχουν εφαρμογές στα διυλιστήρια που είναι περί το μισό ευρώ το κιλό, αλλά ο τομέας της βαριάς μεταφοράς, εκεί οι προσφορές έγιναν 2,5 έως 3,5 ευρώ το κιλό, ενώ το γκρι υδρογόνο είναι της τάξης του 1 με 1,5 ευρώ το κιλό.
Με βάση τα παραπάνω, προκύπτουν τρία μεγάλα εμπόδια για τον κλάδο: Η αδυναμία βέβαιης απορρόφησης του υδρογόνου στο μέλλον. Η αδυναμία να αναληφθεί από τη χρηματοδότηση το ρίσκο της διαδρομής βιομηχανοποίησης και η μείωση του κόστους ωρίμανσης της αγοράς. Και το τρίτο είναι ότι αυτοί που είναι οι πρώτοι που κινούνται στην αγορά του υδρογόνου αυτή τη στιγμή δεν έχουν απαραίτητα το όφελος του first mover advantage.
Τέλος, ο κ. Κάπρος αναφέρθηκε και στο θέμα της αμφισβήτησης που δέχεται σήμερα το ETS ενόψει της νέας του φάσης, η οποία μπορεί να ανατρέψει πλήρως τα επιχειρηματικά σχέδια και την πορεία του υδρογόνου.
