Κι αυτό γιατί με τη διασύνδεση πλέον σε κανονική λειτουργία, οι τοπικές πετρελαϊκές μονάδες χρειάστηκε να παράγουν 91% λιγότερη ηλεκτρική ενέργεια σε σχέση με πέρυσι.
Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με τα στοιχεία του ΔΕΔΔΗΕ για το διάστημα Ιανουάριος-Μάρτιος, παρήγαγαν μόλις 26.500 Μεγαβατώρες ηλεκτρικής ενέργειας, από 305.000 MWh το αντίστοιχο διάστημα του 2025. Μάλιστα, η μείωση ήταν εντυπωσιακή τους πρώτους δύο μήνες, καθώς τον Ιανουάριο από αυτές προήλθαν μόλις 630 Μεγαβατώρες (από 107.000 τον Ιανουάριο του 2025) και τον Φεβρουάριο 211 Μεγαβατώρες (από 110.000).
Η «ψαλίδα» μίκρυνε σχετικά τον Μάρτιο, όταν παρήγαγαν 26.700 Μεγαβατώρες (από 89.100 τον αντίστοιχο περσινό μήνα). Ωστόσο, η αιτία ήταν ότι η διασύνδεση τέθηκε εκτός λειτουργίας για 10 ημέρες, στο πλαίσιο της ετήσιας συντήρησης – ώστε να είναι έτοιμη για τους καλοκαιρινούς μήνες που θα πρέπει να δουλέψει στο φουλ. Επομένως, ήδη από τον Απρίλιο, και πάλι οι τοπικές μονάδες εκτοπίστηκαν σχεδόν πλήρως από το Κρήτη – Αττική, όπως συνέβη το πρώτο δίμηνο του έτους.
«Ψαλίδι» 82% στις αποζημιώσεις μέσω ΥΚΩ
Υπενθυμίζεται ότι η διασύνδεση ξεκίνησε να λειτουργεί κανονικά (δηλαδή σε πλήρη ισχύ) προς τα τέλη Δεκεμβρίου, επομένως το 2026 θα είναι το πρώτο έτος που θα συνδράμει στην κάλυψη των αναγκών του νησιού σε ρεύμα σχεδόν αποκλειστικά από το ηπειρωτικό δίκτυο. Σε αυτό το πλαίσιο, η εικόνα του πρώτου τριμήνου δίνει πρόγευση για το τι θα επακολουθήσει και το υπόλοιπο έτος.
Λαμβάνοντας υπόψη πως την προηγούμενη 3ετία οι πετρελαϊκοί σταθμοί κλήθηκαν να παράγουν περίπου 1.550 Μεγαβατώρες, φέτος χάρις στο Κρήτη-Αττική εκτιμάται πως η παραγωγή τους θα γνωρίσει ραγδαία πτώση, περίπου στις 100 Μεγαβατώρες. Επομένως, η συμμετοχή τους θα μειωθεί κατά 94% περίπου.
Η μείωση αυτή θα συμπαρασύρει αναπόφευκτα αισθητά προς τα κάτω και το κόστος διατήρησης των πετρελαϊκών μονάδων. Εκτιμάται ότι αυτό θα διαμορφωθεί στα 100 εκατ. ευρώ, από 550 εκατ. ευρώ που ήταν κατά μέσο όρο την τελευταία 3ετία. Επομένως, τα χρήματα που θα εξοικονομηθούν από τις ΥΚΩ (και τα οποία αφορούν ακριβώς τις αποζημιώσεις της παρουσίας των μονάδων στο νησί) θα «ψαλιδιστούν» κατά 82% περίπου.
Συντηρητικός υπολογισμός
Αξίζει να σημειωθεί ότι τα 450 εκατ. ευρώ αποτελούν συντηρητικό υπολογισμό στη δεδομένη συγκυρία. Κι αυτό γιατί είναι σχεδόν βέβαιο ότι, αν δεν υπάρχει φέτος το Κρήτη-Αττική, το κόστος των τοπικών σταθμών θα ήταν μεγαλύτερο, λόγω της ανόδου των τιμών των υγρών καυσίμων που έχει προκαλέσει ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή.
Μάλιστα, ο πόλεμος δεν θα προκαλέσει μία ανάλογη αύξηση στα 100 εκατ. που υπολογίζεται να κοστίσουν φέτος οι τοπικοί σταθμοί. Κι αυτό γιατί το ποσό αυτό αντιπροσωπεύει πλέον σχεδόν αποκλειστικά τα σταθερή κόστη διατήρησής τους στο νησί (π.χ. για τη μισθοδοσία του προσωπικού), αφού πλέον οι μονάδες θα λειτουργούν ελάχιστα. Επομένως, το ράλι του πετρελαίου δεν θα επηρεάσει το οικονομικό τους «αποτύπωμα» στις ΥΚΩ.
Σε κάθε περίπτωση, το κόστος διατήρησης των μονάδων στο νησί (στο πλαίσιο του καθεστώτος «ψυχρής εφεδρείας») θα είναι μικρότερο τα επόμενα χρόνια από 100 εκατ. ευρώ – αφού θα χρειαστούν λιγότεροι από τους υφιστάμενους σταθμούς να παραμείνουν ετοιμοπόλεμοι, για να αναλάβουν… δράση σε περίπτωση βλάβης σε κάποιο από τα υποβρύχια καλώδια.
Απόσβεση σε λιγότερο από 3ετία
Με δεδομένο ότι η εξοικονόμηση από τις ΥΚΩ ξεκινά από τα 400 εκατ. ευρώ και ότι το κόστος του Κρήτη-Αττική ανήλθε σε 1,15 δισ. ευρώ, το έργο πρόκειται να αποσβεστεί σε λιγότερο από 3 χρόνια. Στο μικρό χρόνο απόσβεσης έπαιξε ρόλο η επίσπευση στην υλοποίηση του έργου, καθώς ο βασικός εξοπλισμός δρομολογήθηκε πριν από το πληθωριστικό άλμα μετά την πανδημία, από το οποίο εκκίνησε η ανοδική πορεία του κόστους των διασυνδέσεων.
Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι το όφελος από το Κρήτη-Αττική έρχεται να προστεθεί στην ελάφρυνση των ΥΚΩ που έχει προκαλέσει η διασύνδεση Κρήτη-Πελοπόννησος, η οποία προηγήθηκε. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, η «μικρή» διασύνδεση μείωση το κόστος ηλεκτροδότησης του νησιού κατά 150 εκατ. ευρώ.
